Edward Snowden’ın bile beğendiği GrapheneOS’i Google Pixel 3a’da keşfedin

İronik olarak, günümüzün güvenliği ve gizliliği en iyi içselleştiren telefonlarından… bir Pixel cihaz.

Pixel 3a’nın güzel arka tasarımı. İçi değişti!

Google Pixel 3a, Google’ın saf Android deneyimini yaşatan bütçe dostu, orta seviye bir akıllı telefonudur.
ABD’de lansman fiyatı 399$ olan telefonun fiyatı şimdi biraz düşürüldü.

Telefon temelde bir Pixel 3 ile aynı, daha ucuz malzemeler ve benzer özelliklere sahip: 5,6 inç OLED ekran (2220x1080px).
Ekran gayet iyi ve o kadar parlak değil.

Aslında Google’ın odak noktası kamera üzerindeydi: Amaç, orta sınıf pazara mükemmel bir kamera getirmekti. Bunu o kadar iyi başardılar ki, şimdi Apple bile 399$’lık bir iPhone ile orta sınıfa katıldı!

Stok Pixel 3a’nın yeterince incelemesi var. Bu yazı, stok ROM yerine Graphene OS ile değiştirilmiş bir örnek niteliğindeki incelemedir.

GrapheneOS

Vikipedi’den geliyor:
GrapheneOS, bazı akıllı telefonlar için Android tabanlı, güvenliği güçlendirilmiş, gizlilik odaklı, ücretsiz ve açık kaynak kodlu bir mobil işletim sistemidir (…)
Çoğu Google Pixel akıllı telefonlarıyla uyumludur.”

Proje, yazılım geliştiricisi Daniel Micay başta olmak üzere birkaç başka geliştirici tarafından sürdürülüyor. Resmî site

Biraz tarihçe

GrapheneOS, Daniel Micay tarafından 2014 yılının sonlarında kuruldu. Tek başına bir proje olarak başladı, ardından 2015’in sonlarında, projenin ana sponsoru olan bir şirket kuruldu. (şirket Copperhead OS idi).
Sonra ne mi oldu: Bir ayrılık ve bazı yasal savaşlar…

Copperhead OS belli bir noktada GrapheneOS’e gerçekten benzer görünüyordu, muhtemelen her iki proje de eski sürümlerde aynı kodu paylaşıyordu.

Aslında, Graphene OS iddialı bir uzun vadeli planla ilerliyor:
“(…) GrapheneOS, Android Açık Kaynak Projesi’nin (AOSP) sıradanlaşmışlığının ötesine geçmeyi hedefliyor. Hedeflere ulaşmak, işletim sisteminin çekirdeği ve güvenlik modelinin temeli olarak Linux çekirdeğine güvenmekten uzaklaşmayı gerektirir. Sanallaştırma tabanlı izolasyonu benimsemek de dahil olmak üzere bu amaca giden birçok kilometre taşıyla birlikte, Linux uyumluluk katmanına sahip mikro çekirdek tabanlı bir modele doğru hareket etmesi gerekiyor.” (Graphene.org’da Micay)

Eğer tüm hikayeyi öğrenmek isterseniz, grapheneos.org sitesini ziyaret edin.
Ayrıca Vikipedi’de de güzel bir anlatım bulabilirsiniz.

Kısaca Graphene:

• Android 10 tabanlı bir işletim sistemidir.
• Odak noktası, güvenliği sağlamlaştırma ve gizliliktir.
• İronik olarak hedef cihazlar Google’dır (bir güvenlik çipi nedeniyle).
• GrapheneOS açık kaynaktır: kodu GitHub’da bulunmaktadır, denetleyebilirsiniz (!).

Kullanıcı Deneyimi

Cihaza geri dönelim. Cihazı açtığımızda önce Google’ın logosunu, ardından GrapheneOS logosunu görüyoruz.

UX (kullanıcı deneyimi), temelde bir Android One telefonunun aynısıdır: Material Tasarım UI (kullanıcı arayüzü) ve Roboto yazı tipiyle yuvarlak simgeler.
Android Material Tasarımı’nı seviyorsanız pişman olmayacaksınız.

Stok ROM’dan Farkları

Kullanıcı arayüzü akıcı ve duyarlıdır ancak uygulamaların ilk defa açılması, stok Android’deki gibi değildir: muhtemelen farklı bir açılış yöntemi var veya bazı yapay zeka-ön yükleme teknolojileri sistemden kaldırılmış olmalı.

Her neyse, gecikme 1 saniyeden daha az.

Güvenlik

Güvenliğe odaklanarak, kullanıcı arayüzü sizi güvenli olmayan veya zararlı herhangi bir eylemde bulunmaktan alıkoymaya çalışacaktır: Tarayıcı aracılığıyla bir APK yüklemek veya F-Droid aracılığıyla alıştığınız uygulamaları yüklemek gibi.

Gestures

Android gestures (özelleştirilmiş hareket) tam olarak destekleniyor, etkinleştirebilirsiniz:

• Ekranı açmak için iki kez dokunun.
• 3 düğme, 2 düğme veya yalnızca hareket arasında sistem gezinmesini seçin.
• Telefonu kontrol etmek için kaldırma.
• Son olarak, bildirim sayfasını görmek için parmak izi sensörünü kaydırmak hâlâ mümkündür.

Uygulamalar

Varsayılan uygulamalar yalnızca birkaç tanedir: Saat, Kamera, Ses Kaydedici, Galeri ve Telefon.

Hiçbir Google ögesi mevcut değil: Play hizmetleri, Play Store, Google Kamera, Asistan, Lens vb. silindi.

Diğer FOSS uygulamalarını yüklemek için F-Droid’i tarayıcı üzerinden kurmanız gerekecek ve ana akım uygulamaları edinmek için Aurora Store’u (daha az güvenli!) yüklemeniz gerekecek

İyi haber şu ki, popüler ana akım uygulamaların çoğu, eğer Play hizmetlerine bağlı değilseler çalışacaktır: Mesela haritalar ve Telegram çalışıyor ama Ebay çalışmıyor.

WhatsApp kısmi çalışan bir davranışa sahiptir ve uygulama açık olmadığı sürece push bildirimleri alamazsınız (Ben Whatsapp’ı kaldırdım, Zuckenberg varlığını sadece Instagram ve Facebook’a indirgedim).

Elbette, her yüklediğiniz ana akım sosyal medya uygulamısının sizi takip edebileceğini unutmayın.
Buradaki ana amaç tamamen FOSS’a yönelmektir.

İşte F-Droid’den indirip kullanabileceğiniz alternatifler hakkında kısa bir liste:

Gmail yerine FairEmail

Basitçe Gmail, Outlook ve Yahoo dahil tüm e-posta sağlayıcılarıyla uyumlu bir uygulamadır.

Facebook yerine Frost

Frost, Facebook için bir web sarmalayıcıdır ve ana akım uygulamaların özelliklerinin çoğuna izin verir.
Elbette bu sayede FB sizin konum ve cihaz/sensör verilerinize erişemez.

Twitch için Twire

Twitch için bir FOSS versiyonu, üstelik reklamsız. En sevdiğiniz yayıncıyı ve oyunları takip edin; ancak sohbete erişebilmek için hesabınızla oturum açmanız gerekecek.

Youtube yerine NewPipe

Youtube hesabı olmayan kullanıcıların, Yotube kanallarını takip etmesine izin veren bir FLOSS uygulaması (API kullanmak yerine YouTube web sitesini ayrıştırır).

Simple Voice ses kaydedici

Herhangi bir sesi, hatta telefon görüşmesini bile kaydedebilen basit bir uygulama. Ekstra bulut özelliği yok.

AsteroidOS Sync

Pixel 3a’da AsteroidOS akıllı saatler için destek ve temel senkronizasyon sağlayan bir uygulama. AsteroidOS kullanıcısı için.

Fotoğraf-video alanı

Pixel 3a’nın kamerası mükemmel çekimleriyle ünlü. Google HDR post-processing (kayıt sonrası işleme) burada mevcut değil, ancak sonuç yine de çok iyi.

Graphene OS’deki varsayılan kamera uygulaması çok basit, işte bu yüzden F-Droid’ten daha iyisini edinmeniz gerekiyor:

Open Camera

Pixel 3a kamerasının tam kontrolünü elde etmek için birçok araç ve ön ayar içeren zengin özelliklere sahip bir kamera uygulaması.
API2’yi etkinleştirerek manuel ISO/deklanşör gibi ekstra ayarlar elde edersiniz.
Artık PRO modu olarak adlandırılıyor!

Özelleştirme ve ötesi

Graphene OS, desteğe ihtiyaç duyan bir projedir. Ancak şu an Daniel Micay, repoyu neredeyse tek başına ayakta tutuyor. Bundan dolayı pazarlama, özelleştirilmiş UI veya duvar kağıtları gibi ekstra şeyler için zamanı yok.

İşte bu yüzden eski bir fikri yeniden canlandırdım ve yakında Graphene OS için duvar kağıdı olarak düzenlenecek bir resim seçkisi oluşturuyorum (diğer cihazlarla da uyumlular).

Bu, unsplash üzerinde devam eden koleksiyon.

Projeye bir miktar ücret bağışlayabilir veya doğrudan Github reposuna bakarak kodlara katkıda bulunarak da destekleyebilirsiniz.

GrapheneOS Twitter hesabını takip ederek en son haberleri kaçırmayın.

Son sözler
Graphene OS, özel olarak seçilmiş birkaç Pixel cihazı için mevcuttur, bu nedenle bir Pixel 2/3 telefon istemiyorsanız bu iş biraz zorlayıcı olabilir.

Gerçekten güvenlik-gizliliğe odaklanan ve aşina olduğunuz bir kullanıcı arayüzüne (ve Android uygulamalarıyla iyi uyumluluğa) sahip güvenilir bir cihaz istiyorsanız, Pixel 3a bunun için iyi bir adaydır.

Harika bir kamera ve uzun bir pil ömrü (hele hele Graphene ile 2-3 günden fazla gidebiliyor) gibi donanımları 400 avrodan daha azına vaat ediyor.

Güvenlik endişesi duyanlar için çok fazla alıntı yapılan Edward Snowden‘in tweetini buraya aktarıyorum:
“Bugün bir akıllı telefon yapılandırıyor olsaydım, Daniel Micay’in GrapheneOS işletim sistemini temel işletim sistemi olarak kullanırdım.”

Fakat…

Zaman ve kaynak eksikliği nedeniyle son nesil Google Pixel 4 için destek olup olmayacağı konusunda bazı belirsizlikler var.

Ayrıca, Material Tasarımı veya Android fikrini sevmiyorsanız, GrapheneOS’nin hala Android olduğunu unutmayın. Özel bir kullanıcı arayüzü bile yok, çok farklı bir sistem değil.

Sailfish OS ve Ubuntu Touch gibi diğer mobil işletim sistemleri, muhtemelen daha az güvenli olsalar da, bu durumda sizin içinde daha dikkat çekici olacaklardır.

Keyifli okumalar.

Giovanni Minelli
— — —
Kaynaklar
— — —
Makalenin video versiyonu:https://www.youtube.com/embed/bCI5LGa5iI8?feature=oembed

GrapheneOS

Not: GrapheneOS Kurulum Rehberi

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Bu web sitesi gizliliğinizi ihmal etmeyecek şekilde çerezler kullanır.